Sosyal Fayda

#kategate etiketli komplo teorileri tam gaz devam ediyor

Galler Prensesi Kate Middleton kendisine konulan kanser teşhisini kamuoyuyla paylaşarak hakkındaki spekülasyonlara bir son vermeyi ummuş olabilir. Ancak durum tam tersi gibi görünüyor.

Uzmanlar, çevrim içi komplo teorilerinin yaygınlığı göz önüne alındığında bunun tamamen öngörülebilir olduğunu belirtiyor. Guardian’ın haberine göre #kategate etiketini içeren sosyal medya paylaşımları Cuma günü Kensington Sarayı’nın söz konusu videoyu yayınlamasından bu yana artış gösterdi.

İnternette hashtag ve anahtar kelimelerin nasıl yayıldığını izleyen BrandMentions şirketine göre bu etiket en çok X’te öne çıkarken onu Instagram ve TikTok izledi.

TikTok’ta Pazar günü yayınlandığından bu yana 200 binden fazla kez görüntülenen bir video, prensesin videosunun manipüle edilmiş olabileceğini iddia ediyor ve ‘yapay zekâ’ kullanıldığından bahsediyor.

Kaybolan yüzük, yıllar önce giyilen o kazak ve diğerleri…

Kate Middleton’ın ‘planlı abdominal ameliyat’ sonrası sağlık sorunlarını çevreleyen gizem, Kensington Sarayı’nın kamuoyuna ‘minimum seviyede bilgi’ vermesinin de etkisiyle sosyal medyada viral komplo teorilerine yol açmıştı. Galler Prensesi 22 Mart Cuma günü bir video aracılığıyla “Kanser tedavisi görüyorum” açıklamasında bulunmuştu.

Kensington Sarayı, videonun Çarşamba günü BBC’nin prodüksiyon kolu olan BBC Studios tarafından çekildiğini söylemişti. BBC, BBC Studios biriminden bir ekibin duyuruyu filme aldığını doğrulayan bir açıklama yayınlamıştı.

Ancak tüm bunlar komplo tsunamisinin önüne geçemedi. Bu teorilerin merkezinde videonun YZ ile üretildiği iddiası yer alıyordu. Middleton’ın videoda aniden yüzüğünün kaybolduğunu öne süren paylaşımlar adeta sosyal medyayı ele geçirdi. Bir süre sonra buna ‘uçuşurken kaybolan saç teli’ videoları eklendi.

Bir kullanıcı yapay zekâ ile Meghan Markle’ın yüzünü videoya monte etti. Arkada yaprağın dahi kıpırdamadığını söyleyenler oldu. Ayrıca üzerindeki kazağı yıllar önce başka bir etkinlikte giydiği, YZ video üretiminde bu görüntülerin temel alındığı savunuldu.

Komplo teorilerini ‘ölümüne’ savunanlara ‘goygoycular’ da eklendi

Prensesin videosunun manipüle edildiğini iddia eden bir TikTok videosu 200 binden fazla görüntülendi. Getty Images

Dezenformasyon analiz firması Logically, çevrimiçi komplo teorilerinde tuhaf spekülasyonları ‘ölümüne’ savunanlara şimdi de bunu eğlence için yapanların eklendiğini; bu yönde bir trend oluştuğunu tespit etti. Logically’de kıdemli bir analist olan Joe Ondrak, “Bu, internetteki sıradan insanların komplo teorileriyle eğlenmesi için bir vesile” diye konuşuyor.

Warwick Üniversitesi’nde felsefe profesörü ve komplo teorileri uzmanı olan Quassim Cassam ise ‘photogate skandalı’ ile patlak veren bu tabloyu şöyle özetliyor:

Komplo teorileri kendisini çürüten kanıtlarla beslenir. Kolay kolay durdurulamazlar çünkü aleyhte kanıtlar komplonun bir parçası olarak algılanır. Bu yüzden bu kadar dirençliler.

ABD’deki Oregon Üniversitesi’nde dijital platformlar ve etik alanında yardımcı doçent olan Whitney Phillips, bu teorileri ortaya atan sosyal medya kullanıcılarının bunu eğlence için yapıyor olabileceğine dikkat çekiyor. Phillips, “Bu tür komplo teorileri ve spekülasyonlar, katılımcıları eğlendiren bir bilmece ve kafa dağıtma aracı hâline gelebiliyor. İddiaların merkezinde yer alan insanlara verebileceği zarar veya sıkıntıya pek aldırış edilmiyor” diyor.

X şirketinden bir yönetici, ana akım medyanın da ‘incitici’ bir anlatının dolaşıma girmesinde sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtiyor. X’in ticari operasyonlar başkanı Joe Benarroch, “Ana akım medya bu anlatıyı aşırı derecede yaydı ve sonuç olarak her bir haber kuruluşu şimdi sorumluluk almalı ve onlara hak ettikleri mahremiyeti sağlamalı” diyor.

Prof Cassam, Galler Prensesi hakkında komplo teorilerinin başka hikâyeler gündeme geldikçe giderek daha az öne çıkacağını ifade ediyor. “Psikologların ‘komplocu zihin’ olarak adlandırdıkları bu insanlar başka konularla ilgilenmeye başladığında bu iddialar da kaybolup gidecek” diye ekliyor.


Guardian ve Mashable Türkiye

SondakikaWorld CEO | Co Founder | Web Developer | Graphic Designer

Tepkiniz nedir?

İlgili Yazılar

1 of 10.944

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir